घर फर्किन कहिल्यै पनि “सही समय” हुँदैन। विदेशमा बस्ने नेपालीका लागि भावुक घरफिर्तीको कथा। सही समय नपर्खी परिवारसँग पुनर्मिलनको महत्व र संस्कृतिको सुन्दर अनुभूति।

सधैँ केही न केही बाँकी हुन्छ।
अझै पूरा गर्नुपर्ने काम।
तिर्नुपर्ने बिल।
बालबालिकाको पढाइ।
जिम्मेवारीहरूको चाप।

विदेशमा बस्ने हामी धेरैका लागि “भोलि” सबैभन्दा सजिलो शब्द बन्छ।

“अर्को वर्ष जाउँला।”
“यो काम सकेपछि।”
“बच्चाहरू ठूला भएपछि।”
“अलि समय मिल्यो भने।”

तर समय कहिल्यै मिल्दैन।
जिन्दगी झन् व्यस्त बन्दै जान्छ।

नेपाल फर्किँदा मैले यो कुरा गहिरो रूपमा महसुस गरेँ।

लामो यात्रा, पानी परिरहेको मौसम, बिग्रिएको सडक, झन्डै तेह्र घण्टाको थकान। शरीरका हरेक अङ्ग थाकेका थिए।

तर घर पुगेर आफ्ना मान्छेहरूलाई अँगालो हाल्ने बित्तिकै सबै थकान हरायो।

मेरी सासु आमाले माया र चिन्तासाथ सोध्नुभयो,

“यत्रो लामो यात्रा गरेर थाक्नुभयो होला है?”

मैले भावुक हुँदै मुस्कुराएर भनेँ,

“बाटोमा त थाकेको थिएँ आमा, तर यहाँ आइपुगेर अब बिल्कुलै थकान छैन। आफ्ना मान्छे भेट्ने बित्तिकै सबै हरायो।”

त्यो एक क्षण नै सम्पूर्ण यात्राको मूल्य थियो।

हामी सबैले सुनेको एउटा फोन कल

नेपाल आउनु अघि मैले अमेरिकामा रहेका एकजना नजिकको साथीलाई फोन गरेको थिएँ।

“भाइ, कहिले नेपाल आउने?” मैले सोधेँ।

उसले लामो सास फेर्यो।

“थाहा छैन दाइ, सायद अर्को वर्ष।”

“तँ सधैँ यही भन्छस्।”

उसले हल्का हाँस्दै भन्यो,
“काम धेरै छ, बच्चाहरूको स्कुल छ, टिकट महँगो छ।”

केही बेर ऊ चुप लाग्यो।

“कहिलेकाहीँ जान डर पनि लाग्छ,” उसले भन्यो।

“किन डर?”

“डर लाग्छ दाइ… नेपाल गएपछि कति धेरै समय गुमाएँ भनेर महसुस हुने हो कि भनेर।”

त्यो मौनताले सबै कुरा भनिसकेको थियो।

अर्कोपटक एउटा दाइसँग कुरा गर्दा उहाँले भन्नुभयो,

“म सधैँ सही समय कुर्दै बसेँ। बाह्र वर्ष बिते। जब अन्ततः नेपाल फर्किएँ, आमा हुनुहुँदैनथ्यो।”

आँखा रसाउँदै उहाँले भन्नुभयो,

“सही समय कहिल्यै आएन। समय त बित्दै गयो… मैले मात्र कुर्दै बसेँ।”

छोराको घरफिर्ती

यस यात्राको सबैभन्दा भावुक क्षण भनेको हाम्रो छोरालाई आफ्नो जन्मभूमिमा फर्किँदै गरेको देख्नु थियो।

उहाँ यहीँ जन्मिएको।
सानो छँदा परिवारकै काखमा हुर्किएको।
दुई वर्षको हुँदा अमेरिका लगिएको।

बाल्यकालमा केही पटक नेपाल आएको थियो। तर हाई स्कूलपछि पढाइ र भविष्यको दौडमा एक दशकभन्दा बढी बितिसक्यो।

यसपालि ऊ यति उत्साहित थियो कि रोड ट्रिप कुर्नै सकेन।
छिटो पुग्न भनेर जहाजमै हामी भन्दा अघि गयो।

हजुरबुवा-हजुरआमाले देख्नासाथ अचम्म माने,

“अरे, हाम्रो सानो नाति त ठुलो मान्छे भइसकेछ!”

उहाँहरूका लागि ऊ अझै पनि त्यही सानो बच्चा थियो।

हाम्रो लागि ऊ युवावस्थामा पुगेको छोरो।

समय तीव्र गतिमा अघि बढ्छ।
तर मायाले सम्झनालाई रोकेर राख्छ।

घर भनेको के हो?

घर केवल भवन होइन।

घर हो—

बिहानको चियाको बास्ना
घरमा बृद्ध भएका आमा बुवाको गफ
आमाको हातको खाना
बाटो हिड्दा साथी भाईको “कस्तो छ?” भन्ने सरल प्रश्न
आफ्नो टोल छिमेकका काका ,  मामा , बाजे बोजुहरुको टाउकोमा राखिने आशिर्वाद!

घर हो जहाँ हामी बिना कुनै परिचय स्वीकृत हुन्छौँ।

विदेशले सुविधा दिन्छ।
अवसर दिन्छ।

तर घरले जीवनको अर्थ दिन्छ।

यसपालि नेपाल फरक लाग्यो

नेपाल फर्किँदा मैले अर्को कुरा पनि महसुस गरेँ।

नेपाल बिस्तारै परिवर्तन हुँदैछ।(त्यहि हेर्न भनेर लामो यात्रा गाडीमा जाने निर्णय गरे ,  प्लेनमा त धेरै उडियो। )

विशेष गरी युवा पुस्ता।

आजको Gen Z पुस्ता बढी सचेत छ, प्रश्न गर्छ, पारदर्शिता खोज्छ, शिक्षा, रोजगारी, वातावरण, भ्रष्टाचार र विकासबारे खुलेर बोल्छ।

सामाजिक सञ्जाल केवल रमाइलोको माध्यम मात्र नभई परिवर्तनको आवाज बनेको छ।

र आउँदो निर्वाचनसँगै देशमा नयाँ आशा पनि देखिन्छ।

यस पटकको चुनाव केवल नेता छान्ने मात्र होइन।

देशको दिशाबारे निर्णय गर्ने समय जस्तो लाग्छ।

मानिसहरू कुरा गरिरहेका छन्—

उत्तरदायित्व
सुशासन
युवाको भूमिका
रोजगारी
शिक्षा सुधार
विकास

सबैमा एउटै चाहना छ—
नेपाल अझ राम्रो बनोस्।

एकैचोटि सबै बदलिँदैन होला।
तर सही दिशा भने तय हुन सक्छ।

किन अहिले घर फर्किन अझ महत्त्वपूर्ण छ?

हामी राम्रो भविष्य खोज्दै विदेश गयौँ।

तर जरा नेपालमै छ।

आमाबुवा अझै पर्खिरहनु भएको छ।
संस्कृति अझै बोलाइरहेको छ।
देश अझै हामीसँग सम्बन्ध खोजिरहेको छ।

घर फर्किनु भनेको केवल घुम्न जानु होइन।

आफ्नो समाज बुझ्नु हो।
संस्कृति जोड्नु हो।
अर्को पुस्तालाई प्रेरणा दिनु हो।

अन्तिम सन्देश

यदि तपाईं विदेशमा हुनुहुन्छ भने, मनबाट भन्न चाहन्छु—

सही समय कहिल्यै आउँदैन।

काम सधैँ रहन्छ।
जिम्मेवारी सधैँ हुन्छ।

तर समय बित्छ।
आमाबुवा बुढा हुँदै जानुहुन्छ।
बच्चाहरू ठूला हुँदै जान्छन्।
आफ्नै टोल छिमेक अपरिचित झैँ लाग्छ।
आफु हिडेको बाटो , हुर्केको गल्लि अर्कै लाग्छ।

यदि सक्नुहुन्छ भने, घर फर्किनुहोस्।

थोरै समयका लागि भए पनि।
व्यस्तताबीच भए पनि।

अँगालोका लागि।
स्मृतिका लागि।
मायाका लागि।

किनभने “भोलि” कुर्दा कहिलेकाहीँ “ढिलो” भइसकेको हुन्छ।

अन्तिम शब्द

हामी जीवन बनाउन घर छोड्छौँ।
तर जीवनको अर्थ बुझ्न घर फर्कनै पर्छ।

बाटो लामो हुन सक्छ।
यात्रा थकाउने हुन सक्छ।

तर पुनर्मिलनले सबै निको पार्छ।

“सही समय” नपर्खौँ।

सक्छौँ भने, घर फर्कौँ।

किनकि घर केवल जन्मिएको ठाउँ होइन—

घर हो जहाँ माया पर्खिरहेको हुन्छ।